Wat de problemen bij Albert Heijn ons leren over Lean, AI & Continu Verbeteren.
Deze week las ik in de Volkskrant een interessant artikel over de kwetsbaarheid van just-in-time bevoorrading. Aanleiding waren de recente problemen bij Albert Heijn.
Op 11 oktober kreeg Albert Heijn te maken met een cybersecurityincident. Uit voorzorg werden verschillende IT-systemen uitgeschakeld, waaronder systemen voor de logistiek.
De gevolgen waren groot. Online bestellingen konden niet meer worden bezorgd, de bevoorrading van winkels raakte verstoord en bij verse producten ontstonden lege schappen.
Op 15 oktober, vier dagen na het incident, waren de reguliere leveringen aan winkels weer volledig hervat. De online bezorging liet langer op zich wachten. Pas op 23 oktober, bijna twee weken later, werden de eerste boodschappen weer thuisbezorgd. En zelfs toen was nog maar ongeveer een derde van de normale bezorgcapaciteit beschikbaar.
Dat vind ik een interessant voorbeeld vanuit ons vakgebied: Lean en continu verbeteren.
Efficiëntie heeft ook een keerzijde
Binnen Lean zijn we gewend om verspilling te elimineren. Minder voorraad, kortere doorlooptijden en producten precies op het juiste moment beschikbaar.
En terecht. Dat levert organisaties veel op.
Maar het voorbeeld van Albert Heijn laat zien hoe kwetsbaar een strak georganiseerd proces kan zijn wanneer een belangrijke schakel uitvalt.
Het incident werd natuurlijk niet veroorzaakt door just-in-time. Maar beperkte voorraden en sterke afhankelijkheden kunnen de gevolgen van een verstoring wel vergroten.
Wat mij betreft is een proces pas écht goed als het niet alleen efficiënt is, maar ook betrouwbaar en flexibel.
Dat betekent niet dat we overal extra voorraden moeten aanleggen. Het gaat om de juiste balans. Soms is een buffer geen verspilling, maar juist een verstandige keuze.
En wat kan AI hierin betekenen?
Daar zie ik interessante mogelijkheden.
AI kan helpen om verstoringen eerder te signaleren, patronen in leveringsproblemen te herkennen en sneller alternatieve scenario's door te rekenen.
Stel je voor dat een organisatie bij een onverwachte verstoring direct inzicht krijgt in welke producten, klanten en leveringen het hardst geraakt worden. En welke maatregelen de grootste impact hebben.
Dan gebruiken we AI niet alleen om processen sneller te maken, maar vooral om ze beter beheersbaar te maken.
Natuurlijk had AI het cybersecurityincident bij Albert Heijn niet zomaar kunnen voorkomen. Maar het kan organisaties wel helpen om beter voorbereid te zijn en sneller te reageren.
Wat betekent dit voor Lean?
In onze Green Belt- en Black Belt-trainingen, maar ook bij het begeleiden van verbetertrajecten, besteden we veel aandacht aan het begrijpen van het totale proces. Niet alleen waar verspilling zit, maar ook waar afhankelijkheden, risico's en kwetsbaarheden ontstaan.
Want een goede procesverbetering gaat verder dan snelheid en kosten. Het gaat om het betrouwbaar leveren van waarde aan de klant. Ook wanneer de omstandigheden veranderen.
En juist daar zie ik een mooie combinatie met AI.
Lean helpt ons begrijpen waar een proces kwetsbaar is. AI kan ons helpen die kwetsbaarheid eerder te herkennen en er slimmer op te reageren.
De kunst van continu verbeteren is niet om ieder buffer weg te halen, maar om precies te begrijpen welke buffers waarde toevoegen.
